Coraz więcej pytań nie kończy się w Google, tylko w rozmowie z ChatGPT, Perplexity albo Gemini. Pozycjonowanie w AI, nazywane też GEO, to praca nad tym, żeby w tych odpowiedziach pojawiała się Twoja strona: jako źródło, link albo polecenie.
W tym poradniku rozkładam GEO na części, które da się sprawdzić i zrobić samemu: które boty muszą mieć dostęp do strony, jak pisać treść, którą AI chętnie cytuje, co naprawdę daje plik llms.txt i jak zmierzyć efekty. Pokazuję też, co już zrobiłem na aizi.pl, łącznie z błędem w robots.txt, który znalazłem przy pisaniu tego tekstu.
Pozycjonowanie w AI - co to jest GEO
GEO (Generative Engine Optimization) to optymalizacja strony pod wyszukiwarki generatywne, czyli narzędzia, które zamiast listy linków piszą gotową odpowiedź: ChatGPT z wyszukiwaniem, Perplexity, Gemini, Claude oraz AI Overviews i AI Mode w Google. Celem nie jest pierwsze miejsce na liście, tylko to, żeby model użył Twojej treści i podał Cię jako źródło.
Sama nazwa pochodzi z pracy naukowej „GEO: Generative Engine Optimization” (Aggarwal i współautorzy, konferencja KDD 2024). Autorzy zbudowali zestaw testowych pytań i sprawdzali, jak zmiany w treści wpływają na to, czy model ją cytuje. Według ich wyników odpowiednie poprawki zwiększały widoczność w odpowiedziach nawet o 40%, a skuteczność poszczególnych metod zależała od dziedziny (streszczenie badania na arXiv). To wynik z kontrolowanego testu, a nie gwarancja dla każdej strony, ale dobrze pokazuje, że na cytowania da się wpływać.
W praktyce spotkasz kilka nazw na to samo: GEO, AEO (Answer Engine Optimization), LLMO, AI SEO albo po prostu pozycjonowanie w ChatGPT. Różnice są kosmetyczne. Wszystkie dotyczą jednego pytania: czy AI zna Twoją stronę i czy uzna ją za warte zacytowania.
GEO a SEO - czym się różnią
GEO nie zastępuje SEO, tylko na nim stoi. Część odpowiedzi AI powstaje z wyników wyszukiwania, więc strona, której nie ma w indeksie, nie ma też szans na cytat. Zmienia się natomiast to, o co walczysz i jak mierzysz wynik.
| SEO | GEO | |
|---|---|---|
| Gdzie się pokazujesz | lista wyników w Google | treść odpowiedzi ChatGPT, Perplexity, Gemini, AI Overviews |
| Ile miejsc | 10 linków na pierwszej stronie | zwykle kilka cytowanych źródeł w jednej odpowiedzi |
| Kto czyta stronę | człowiek po kliknięciu | najpierw model, człowiek tylko czasem klika |
| Co liczysz | pozycje, kliknięcia, CTR | wzmianki, cytowania, ruch z narzędzi AI |
| Podstawa | indeksowanie, treść, linki | to samo + dostęp botów AI i treść łatwa do zacytowania |
Najważniejsza praktyczna różnica: w GEO liczy się pojedynczy fragment, a nie cała strona. Model wyciąga z artykułu akapit, definicję albo wiersz tabeli. Jeśli Twoja odpowiedź jest schowana w środku długiego wstępu, przegra z konkurencją, która podaje ją w pierwszym zdaniu sekcji.
Jak ChatGPT i Perplexity wybierają źródła
Gdy pytanie wymaga aktualnych informacji, narzędzie AI nie odpowiada wyłącznie z pamięci, tylko szuka w sieci. W uproszczeniu wygląda to tak:
Mechanizm przypomina RAG, który opisuję w artykule RAG - co to jest i jak działa: model najpierw wyszukuje fragmenty, a dopiero potem pisze odpowiedź na ich podstawie. Z tego wynikają trzy warunki, które musi spełnić Twoja strona:
- Bot musi mieć dostęp. Jeśli robots.txt albo firewall blokuje crawlera danej usługi, strona nie trafi do jej indeksu.
- Treść musi być w HTML. Bot czyta tekst. Odpowiedź ukryta w obrazku, w PDF-ie albo ładowana dopiero po kliknięciu jest dla niego niewidoczna.
- Fragment musi pasować do pytania. Model wybiera kawałki, które najbliżej odpowiadają na to, o co pytał użytkownik, i którym może zaufać.
Pierwsze dwa punkty to technika, którą sprawdzisz w godzinę. Trzeci to praca nad treścią i to on decyduje, czy wygrasz z innymi źródłami.
Boty AI - komu pozwolić na dostęp w robots.txt
Każda firma AI ma kilka botów do różnych zadań. To ważne, bo blokując bota do trenowania modeli, nie znikasz z wyszukiwarki AI, a blokując bota wyszukiwarki, znikasz z cytowań. Zestawienie na podstawie oficjalnych dokumentacji:
| Bot | Firma | Do czego służy | Co daje zablokowanie |
|---|---|---|---|
| OAI-SearchBot | OpenAI | wyszukiwarka w ChatGPT | strona nie pojawia się w odpowiedziach ChatGPT search |
| GPTBot | OpenAI | zbieranie danych do trenowania modeli | sygnał, żeby nie trenować na Twojej treści, bez wpływu na wyszukiwanie |
| ChatGPT-User | OpenAI | wizyty na prośbę użytkownika | nie służy do automatycznego crawlowania |
| Claude-SearchBot | Anthropic | indeks wyszukiwania Claude'a | mniejsza widoczność w wynikach wyszukiwania w Claude |
| ClaudeBot | Anthropic | zbieranie danych do trenowania | wykluczenie przyszłych treści z trenowania |
| Claude-User | Anthropic | pobieranie strony, gdy użytkownik o nią pyta | Claude nie pobierze strony w odpowiedzi na pytanie |
| PerplexityBot | Perplexity | indeks wyszukiwarki Perplexity | strona nie pokazuje się w wynikach Perplexity |
| Perplexity-User | Perplexity | pobieranie strony na prośbę użytkownika | według Perplexity zwykle ignoruje robots.txt |
| Google-Extended | zgoda na trenowanie Gemini i grounding w aplikacjach Gemini | nie wpływa na Google Search ani AI Overviews |
Źródła: boty OpenAI, boty Anthropic, boty Perplexity, crawlery Google.
Jeśli zależy Ci na cytowaniach, minimum to wpuścić boty wyszukiwarek: OAI-SearchBot, Claude-SearchBot i PerplexityBot. Czy pozwolisz też na trenowanie (GPTBot, ClaudeBot, Google-Extended), to osobna decyzja biznesowa. Na aizi.pl wpuszczone są wszystkie, bo celem bloga jest to, żeby jego treść docierała do jak największej liczby osób.
Błąd, który znalazłem w swoim robots.txt
Przy pisaniu tego artykułu sprawdziłem robots.txt na aizi.pl i znalazłem wpis User-agent: Googlebot-Extended. Taki token nie istnieje. Google w dokumentacji wymienia tylko Google-Extended, więc moja reguła przez cały czas niczego nie zmieniała. Brakowało też osobnych wpisów dla OAI-SearchBot i Claude-SearchBot. Poprawiony fragment wygląda tak:
User-agent: OAI-SearchBot
Allow: /
User-agent: Claude-SearchBot
Allow: /
User-agent: PerplexityBot
Allow: /
User-agent: Google-Extended
Allow: /
Wpisy Allow są tu dodatkowym zabezpieczeniem, bo ogólna reguła User-agent: * z Allow: / i tak wpuszcza wszystkich. Przydają się wtedy, gdy hosting albo CDN dokłada własne blokady botów AI. Wniosek: sprawdzaj nazwy botów w oficjalnych dokumentacjach, a nie w przypadkowych poradnikach, bo jedna literówka i reguła przestaje działać.
Cloudflare i firewall
Robots.txt to nie wszystko. Część hostingów i CDN-ów ma osobne ustawienia blokowania botów AI, które działają niezależnie od robots.txt. Jeśli używasz Cloudflare albo podobnej usługi, sprawdź w panelu, czy boty AI nie są blokowane albo obciążane wyzwaniami. Najprostszy test to zapytać ChatGPT albo Perplexity o konkretny, świeży artykuł z Twojej strony i zobaczyć, czy narzędzie potrafi go otworzyć.
Plik llms.txt - czy warto go dodać
llms.txt to plik w formacie Markdown umieszczony w głównym katalogu strony, który zawiera krótki opis serwisu i listę linków do najważniejszych treści. Format zaproponował Jeremy Howard we wrześniu 2024 roku, a specyfikacja na llmstxt.org wciąż jest opisana jako propozycja otwarta na uwagi społeczności. To nie jest oficjalny standard.
Google pisze wprost, że do pojawienia się w AI Overviews i AI Mode nie trzeba tworzyć żadnych nowych plików dla AI ani specjalnych znaczników (dokumentacja Google o funkcjach AI). Dla Google llms.txt nie ma więc znaczenia.
Czy to znaczy, że plik jest bezużyteczny? Nie do końca. Może pomóc agentom AI i narzędziom, które same go odczytują, a jego koszt jest bliski zera. Na aizi.pl llms.txt generuje się automatycznie przy każdej publikacji i zawiera listę wszystkich artykułów. Traktuję go jako dodatek, a nie fundament: jeśli masz go w 10 minut, dodaj, ale nie licz, że sam w sobie przyniesie cytowania.
Treść, którą AI chętnie cytuje
Tu jest największa różnica między stroną, która jest w indeksie, a stroną, którą AI faktycznie cytuje. Model szuka fragmentu, który samodzielnie odpowiada na pytanie, jest konkretny i wygląda wiarygodnie. Siedem zasad, które z tego wynikają:
- Odpowiedź w pierwszym zdaniu sekcji. Nagłówek „Co to jest llms.txt”, a zaraz pod nim jedno zdanie z definicją. Kontekst i szczegóły dopiero potem.
- Nagłówki w formie pytań, które ludzie naprawdę zadają. Do AI ludzie często piszą całymi zdaniami, np. „czy Claude działa po polsku i czy jest darmowy”. Takie pytania warto mieć jako H2 albo w FAQ.
- Jeden temat na sekcję. Krótki, zamknięty blok tekstu łatwiej wyciąć i zacytować niż akapit, który skacze między trzema wątkami.
- Konkretne dane ze źródłem. Liczby, daty, ceny ze „stanem na” i link do źródła. W badaniu GEO najlepiej działało dodawanie cytatów, statystyk i odnośników do źródeł (poprawa o 30-40% w ich teście), a upychanie słów kluczowych nie pomagało, a nawet szkodziło.
- Tabele i listy. Porównania w tabeli (jak zestawienie botów wyżej) są dla modelu gotowym materiałem do odpowiedzi.
- Własne doświadczenie. Zrzuty ekranu z Twojego konta, wyniki Twoich testów, błędy, które popełniłeś. Tego nie ma w danych treningowych modelu, więc musi sięgnąć do Ciebie.
- Aktualność. Widoczna data aktualizacji i realnie odświeżana treść. Nieaktualna cena albo nazwa modelu to szybki powód, żeby model wybrał inne źródło.
Dobre pisanie dla AI to w praktyce dobre pisanie dla ludzi: krótko, konkretnie i z dowodami. Jeśli chcesz zobaczyć, jak AI potrafi przekręcić informacje, gdy nie ma dobrego źródła, zajrzyj do artykułu o halucynacjach AI.
Dane strukturalne i autor
Google podkreśla, że do funkcji AI nie potrzeba specjalnego schema.org. Nadal warto mieć poprawne podstawowe znaczniki: Article albo BlogPosting z autorem i datą modyfikacji oraz FAQPage przy sekcji pytań. Ważne, żeby dane strukturalne zgadzały się z tym, co widać na stronie.
Do tego prawdziwy autor: imię i nazwisko, krótka notka i spójny profil w kilku miejscach w sieci. Modele i wyszukiwarki łatwiej ufają treści, za którą stoi konkretna osoba z widocznym doświadczeniem w temacie.
Checklista GEO - co zrobiłem na aizi.pl
Wszystko z listy da się sprawdzić bez płatnych narzędzi:
- Dostęp botów: otwórz
twojadomena.pl/robots.txti sprawdź, czy nie maDisallowdla botów wyszukiwarek AI. Nazwy porównaj z tabelą wyżej. - Treść w HTML: kliknij prawym przyciskiem na stronie artykułu, wybierz „Wyświetl źródło strony” i wyszukaj zdanie ze środka tekstu. Jeśli go nie ma, treść ładuje się dopiero przez JavaScript i część botów może jej nie zobaczyć.
- Dane strukturalne: wklej adres do testu wyników z elementami rozszerzonymi Google i sprawdź, czy wykrywa artykuł i FAQ.
- Indeksowanie: sprawdź adres w Google Search Console (Sprawdzanie adresu URL). Strona spoza indeksu Google nie trafi do AI Overviews.
Jak mierzyć widoczność w AI
Tu GEO jest trudniejsze od SEO, bo żadne narzędzie AI nie daje panelu z pozycjami. Widoczność można mierzyć na trzy sposoby.
1. Ręczny test pytań. Wybierz 10-20 pytań, które zadaje Twój klient, i raz w miesiącu wpisuj je do ChatGPT, Perplexity, Gemini i Claude. Notuj w arkuszu: czy marka się pojawia, czy jest link i które źródła są cytowane zamiast Ciebie. Ważne: pytania bez nazwy Twojej marki. Pytanie „co to jest aizi.pl” niczego nie mierzy, bo model znajdzie stronę po nazwie.
2. Narzędzie do śledzenia widoczności w AI. Używam modułu AI Search Visibility w Ubersuggest. Pierwszy pomiar dla aizi.pl pokazał 15% widoczności, ale po sprawdzeniu okazało się, że wszystkie wzmianki pochodziły z pytań zawierających nazwę „Aizi”. Przy pytaniach bez nazwy marki realna widoczność wynosiła zero. Dlatego 2 listopada 2026 zastąpiłem automatycznie wygenerowane pytania dziesięcioma własnymi, np. „Jak zrobić pierwszą automatyzację w Make.com krok po kroku po polsku?” albo „Czy Claude AI działa po polsku i czy jest darmowy?”. Wyniki uzupełnię w tym artykule po kolejnych pomiarach.
3. Search Console i Google Analytics. Ruch z AI Overviews i AI Mode Google wlicza do raportu Skuteczność w Search Console, w typie wyszukiwania „Internet”, razem ze zwykłymi wynikami. Ruch z ChatGPT, Perplexity czy Gemini sprawdzisz w Google Analytics 4 w źródłach odesłań (np. chatgpt.com, perplexity.ai, gemini.google.com). Część wejść z narzędzi AI może jednak trafiać do ruchu bezpośredniego, więc traktuj te liczby jako dolną granicę.
W Search Console warto też patrzeć na długie zapytania w formie pytań. U mnie pojawiło się np. zapytanie „kto pomoże mi zdobywać klientów z chatgpt i perplexity?”. Takie frazy pokazują, jak ludzie formułują pytania w erze AI, i są gotowymi tematami na nagłówki. Jeśli chcesz dostawać takie dane co tydzień na maila, zbuduj automatyczny raport SEO w Make.com.
Najczęstsze błędy w pozycjonowaniu w AI
- Blokowanie botów wyszukiwarek przy okazji blokowania trenowania. Chcesz chronić treść przed trenowaniem, więc blokujesz wszystkie boty AI, a razem z nimi znikasz z ChatGPT search i Perplexity. Blokuj selektywnie.
- Literówki w nazwach botów. Mój przypadek z
Googlebot-Extended. Reguła z błędną nazwą po prostu nie działa. - Mierzenie pytaniami z nazwą marki. Daje ładne liczby i zero wiedzy.
- Liczenie na jeden plik. llms.txt ani żaden znacznik nie zastąpi treści, która lepiej odpowiada na pytanie niż konkurencja.
- Pisanie ogólników. Tekst, który mógłby napisać sam model, nie daje mu powodu, żeby sięgać po Twoją stronę. Własne dane i testy dają.
- Obietnice gwarancji. Nikt nie zagwarantuje miejsca w odpowiedziach AI, bo odpowiedzi zmieniają się między rozmowami i użytkownikami. Uważaj na oferty „pozycjonowania w ChatGPT” z gwarancją wyniku.
Podsumowanie
Pozycjonowanie w AI to w większości dobrze zrobione SEO z trzema dodatkami: wpuść boty wyszukiwarek AI, pisz fragmenty, które same odpowiadają na pytanie, i mierz widoczność pytaniami bez nazwy marki. Zacznij od robots.txt, bo to 15 minut pracy, a jeden błąd może wykluczyć Cię z całej wyszukiwarki. Potem przejrzyj swoje najważniejsze artykuły i sprawdź, czy odpowiedź jest w pierwszym zdaniu każdej sekcji.
Jeśli chcesz lepiej zrozumieć narzędzia, w których walczysz o widoczność, zobacz moje przewodniki: ChatGPT po polsku, Gemini po polsku i Perplexity AI dla firm.
Najczęstsze pytania
Co to jest GEO?
GEO (Generative Engine Optimization) to optymalizacja strony pod wyszukiwarki generatywne, takie jak ChatGPT, Perplexity, Gemini i AI Overviews w Google. Celem jest to, żeby model wykorzystał Twoją treść w odpowiedzi i podał Twoją stronę jako źródło.
Czy pozycjonowanie w AI zastąpi SEO?
Nie. GEO opiera się na SEO, bo wyszukiwarki AI korzystają z indeksów wyszukiwania. Strona, której nie ma w Google, nie pojawi się w AI Overviews. GEO dokłada do SEO dostęp botów AI, treść łatwą do zacytowania i inny sposób mierzenia efektów.
Jak sprawdzić, czy ChatGPT poleca moją stronę?
Zadaj ChatGPT z włączonym wyszukiwaniem pytania, które zadaje Twój klient, bez podawania nazwy firmy, i sprawdź, czy Twoja strona pojawia się w źródłach. Powtarzaj test raz w miesiącu na tej samej liście pytań. Do regularnego śledzenia możesz użyć narzędzi takich jak moduł AI Search Visibility w Ubersuggest.
Czy plik llms.txt jest potrzebny?
Nie jest wymagany. To propozycja z 2024 roku, a nie oficjalny standard, a Google pisze, że do AI Overviews nie trzeba dodawać plików dla AI. Może pomóc niektórym agentom AI i niewiele kosztuje, więc warto go mieć jako dodatek, a nie główną strategię.
Czy zablokowanie GPTBota usunie mnie z ChatGPT?
Nie. Według OpenAI GPTBot służy do zbierania danych do trenowania modeli, a za wyszukiwarkę w ChatGPT odpowiada OAI-SearchBot. Zablokowanie GPTBota nie wpływa na widoczność w ChatGPT search. Zablokowanie OAI-SearchBota usuwa stronę z odpowiedzi wyszukiwarki.
Czy Google-Extended wpływa na AI Overviews?
Nie. Google-Extended pozwala zdecydować, czy treści mogą służyć do trenowania i groundingu modeli Gemini w aplikacjach Gemini. Google pisze, że ten token nie wpływa na obecność w wyszukiwarce ani na ranking. O AI Overviews decydują standardowe reguły dla Googlebota.
Ile trwa, zanim strona zacznie pojawiać się w odpowiedziach AI?
Nie ma stałego terminu. Zmiany w robots.txt OpenAI uwzględnia w wyszukiwarce w ciągu około 24 godzin, ale samo dopuszczenie bota nie gwarantuje cytowań. O tym, czy model wybierze Twoją stronę, decyduje głównie jakość i dopasowanie treści, więc efekty warto mierzyć w odstępach miesięcznych.